ÇOCUKLARDA YEME & BESLENME PROBLEMLERİ

ÇOCUKLARDA YEME & BESLENME PROBLEMLERİ

                        Değerli Velilerimiz,
                        Beslenme hayatta kalabilmemiz içi temel gereksinimlerimizden biridir. Emzirme döneminden itibaren beslenmedeki amaç fiziksel bir doygunluğun yanı sıra duygusal olarak da doygunluk sağlamaktır. Emzirme, anne ve çocuğun karşılıklı doyum sağlaması, duygusal ilişkinin kurulması ve pekişmesi açısından bir iletişim biçimi ve güven kaynağı haline gelir. Duygusal bir deneyim olması itibariyle de beslenme, anne babaların en hassas bulduğu konulardan biri olmuştur.

                        Çocukların günlük rutini içinde bağımsızlıklarını keşfettiklerini alanlardan biri beslenmedir. Çocuk eğer istemezse kimsenin ona yemek yediremeyeceğini kısa sürede öğrenir. Buna ek olarak, anne ve babasının en çok önemsediği ve kaygılandığı konunun da yine beslenme olduğunu kavraması çok zamanını almaz. Siz ebeveynlerin bu konuda oluşan kaygıları oldukça doğaldır.

                        “Çocuğum Yemiyor”
                        Çocuklarda yeme problemleri sıklıkla okul öncesi dönemlerde görülmeye başlar ve ergenlik dönemine geçişle birlikte kendiliğinden ortadan kalkar. Çocuklar zaman zaman bazı yemekleri reddedebilir veya iştahsız olabilirler. Aileler çocukları yemeyi reddettiğinde kendilerini suçlu hissedebilir, yetemediklerini düşünebilir ve kaygılanabilirler. Çocuğunuzun iştahsızlığının ve yeme reddinin sorun boyutunda olabilmesi için bir süredir devam ediyor olması gerekir. Yeme problemlerinin temelinde fizyolojik bir durum bulunmuyorsa aklımıza çocuğun duygularını sözel olarak ifade edememesi, yemeyi kendini ifade etmenin bir anahtarı olarak görüyor olması gelir. Aile içindeki değişimler, stres durumları, var olan düzenin bozulması, aile içi problemler çocukların beslenme düzeninde oldukça etkilidir. Anne baba olarak ne kadar yansıtmadığınızı düşünseniz de, rutinde bozulma veya yaşadığınız stres durumları çocuğunuzu etkileyebilir. Çocukta yüzeye çıkan bu problemleri çözebilmek için objektif açıdan bakmak, sabırlı ve sakin kalmak gerekmektedir.

                        Çocuklardaki yeme davranışını etkileyen etmenler şöyle sıralanabilir:

·         Aile içi ilişkiler

·         Ailenin beslenmeye karşı tutumu ve alışkanlıkları

·         Rutindeki değişimler (taşınma, okul değişimi, aile üyelerinde sağlık problemler, kayıp vb.)

·         Medya ve reklamlar

·         Aile üyelerinin duygusal durumunun yeme davranışını nasıl etkilediği ve çocuğun bunu örnek alması

            Okul öncesi dönemde çocuklarda en sık görülen yeme problemlerinden bir tanesi kısıtlı yeme veya yemeyi reddetmedir. Bunun sebepleri arasında çoğunlukla:

·         Aileyi kontrol etme isteği

·         İlgiyi üzerine çekme isteği

·         Evde bir düzenin olmayışı ve otoriteyi kendi eline alma isteği

·         Kendi varlığını inat yoluyla kanıtlama isteği

·         Kontrolcü bir ebeveyne sahipse ona sınır koyma ihtiyacı

·         Herhangi bir sebepten kaynaklanan kaygı, stres ve üzüntü ile baş etme yöntemi olarak kullanma sayılabilir.


           Eğer bunlar için ne yapabiliriz diye düşünüyorsanız:

Ø  Sağlıklı beslenmeleri için besinlerle sağlıklı ilişki kurmaları gerekir. Besinleri iyi kötü diye kategorize etmekten kaçının.

Ø  Yiyecekleri ödül ve ceza sisteminin içine katmayın. Eğer yemeğini yersen çikolata alırım derseniz, yemek yeme çocuğunuz için eziyet; çikolata ise kazanacağı ödül haline gelir.

Ø  Belli bir yemek düzeni ve saati oluşturun. Rutin ve kuralların varlığı çocuğu her alanda olduğu gibi yeme konusunda da güvende hissettirir.

Ø  Acıkmadan yemek vermekten kaçının. Eğer objektif yaklaşamayıp çocuğunuz “doydum” dese bile doymadığına inanır, zorla yedirme davranışında bulunursanız çocuğun gözünde onun vücuduna bir istila etkisi yaratıyor da olursunuz.

Ø  İnatlaşmaktan kaçının. Bu sonu gelmeyen bir mücadele doğurabilir, anne – çocuk – baba ilişkisini olumsuz etkileyebilir.

Ø  Yemediğinde ilgi göstermekten kaçının. Bu davranışını pekiştirebilir. Yediğinde takdir edin ve pekiştirin.

Ø  Sevdiği yiyecekleri yeni deneyeceği yiyeceklerle bir arada servis edebilirsiniz.

Ø  Yemek yapma aşamasına çocuğunuzu dâhil edebilirsiniz.

Ø  Ebeveyn olarak yeme davranışına atfettiğiniz şey önemlidir. Çocuklar sık sık diyet yapan ve beslenmeyi kilo almayla bir tutan ebeveyni varsa ondan etkilenebilir. Bedenin ölçüsünden çok işlevine odaklanmak önemli olacaktır. Böylece özgüveni tam ve bedeniyle barışık bir birey de yetiştiriyor olursunuz.

Ø  Çocuğunuza aç olmasanız bile yemek yerken eşlik etmeniz önemli olacaktır. Yemek sadece karın doyurma değil, aileyi bir araya getiren kültürel ve sosyal bir etkinliktir.

Ø  Yemeyi reddedince çocuğunuza seveceği alternatifler hazırlamaktan kaçının. Eğer sofrada üç çeşit yemek varsa bunların içinden istediğini seçmesine izin verin.

Ø  “Yeter ki yesin” diye hazırladığınız alternatifler çocuğun kafasını karıştırır, bu reddetme ve seçme davranışını pekiştirir.

Ø  Yemeğini televizyon ve tablet karşısında yememesine özen gösterin. Odaklandığı şey ekran olduğu için çocuklar ne yediğini, doyup doymadığını, tattığı yiyeceklerin hissiyatını alamazlar.

Ø  Çocuklar taklitle öğrenir ve beslenme alışkanlığı öğrenilerek kazanılır. İştahla ve mutlu şekilde yediğiniz yemekler, sofrada edilen keyifli sohbetler çocuğunuzu mutlaka etkileyecek ve teşvik edecektir. Dilerim ki, yemek vakti hepiniz için rahatlayabileceğiniz keyifli bir zaman olsun.

(Kaynak: Bebeklerde ve Çocuklarda Yeme ve Uyku Bozuklukları – Özden Bademci, Çocuklarda Yemek Yeme Problemleri – Feyza Bayraktar)

 


Güzel bir Şubat ayı geçirmeniz dileğiyle…

 

Telefon: 0 216 375 27 27
Faks: 0 216 375 10 01
Doğu Mahallesi Eski Dolayoba Caddesi No: 28
Pendik / İstanbul